Een prefab trap, een stalen ligger, een warmtepomp voor op het dak. Op de bouwplaats gaat dagelijks zwaar materiaal de lucht in. De hijsband is daarbij een klein onderdeel met een grote verantwoordelijkheid. Kies je verkeerd, dan riskeer je schade aan de last en stilstand op het project. In het ergste geval loopt iemand letsel op. Drie vragen helpen je om vóór elke hijsklus de juiste band te kiezen.
Begin bij de last en de toepassing
De keuze begint bij het gewicht en de vorm van de last. Het aanbod is breed. Er zijn hijsbanden van 1 tot 10 ton, met tussenstappen van 2, 3, 4, 5, 6 en 8 ton. Daarmee is het meeste hijswerk in de bouw en de installatietechniek af te dekken. Een bundel leidingen vraagt nu eenmaal een andere band dan een betonelement.
Kijk daarnaast naar de uitvoering. Een platte hijsband met lussen ligt stabiel tegen vlakke lasten. Een eindeloze hijsband zet je flexibel in, bijvoorbeeld rond buizen en onregelmatig gevormde onderdelen.
Let ook op scherpe randen. Beton en staalprofielen kunnen zonder bescherming in het weefsel snijden. Gebruik daarom beschermhoezen als het risico op slijtage groot is. Zo voorkom je dat een band ongemerkt verzwakt.
Draagvermogen: kijk verder dan het getal op het label
Elke hijsband heeft een werklast (WLL), en die staat op het label. De kleur van de band helpt bij het herkennen: paars staat voor 1 ton, groen voor 2 ton en oranje voor 10 ton. Zo ziet iedereen op de bouwplaats direct welke band welke last aankan. Banden volgens EN 1492-1 hebben een veiligheidsfactor van 7:1. Die marge is een buffer en geen extra capaciteit.
De waarde op het label geldt voor een enkele, rechte aanslag. Sla je de band op een andere manier aan, dan verandert het toegestane draagvermogen. De werklast hangt dan af van een factor die bij de gekozen aanslagwijze hoort.
Hijs je met twee parten, dan speelt ook de tophoek mee. Bij een tophoek van 45 graden draagt elk part 0,55 keer het gewicht van de last. Bij 90 graden is dat al 0,7 keer. Een wijde hoek belast de banden dus fors zwaarder. De tophoek mag nooit groter worden dan 120 graden.
Keuringsplicht: wat de wet van je vraagt
Het Arbobesluit verplicht werkgevers om arbeidsmiddelen te laten keuren. Voor hijsbanden komt dat in de praktijk neer op twee dingen. De gebruiker controleert de band vóór elk gebruik op beschadigingen. Daarnaast onderzoekt een deskundige het hijsgereedschap minstens één keer per jaar. Het schriftelijke bewijs van die keuring moet op het bedrijf aanwezig zijn. EKH-gecertificeerde bedrijven voeren deze keuringen uit.
Een hijsband gaat direct uit roulatie bij:
- breuk of insnijding van meer dan 10 procent van de dragende garens;
- beschadigde dragende naden;
- vervorming door hitte;
- aantasting door agressieve stoffen.
Bij een eindeloze ronde band is ook een beschadigde buitenhoes met zichtbare garens reden voor afkeur. Twijfel je? Laat de band dan eerst keuren en gebruik hem niet.
Slim inkopen voorkomt problemen op de bouwplaats
Veilig hijsen begint al bij de inkoop. Stem je voorraad af op de lasten die je team het vaakst hijst. Dan ligt er altijd een band met het juiste draagvermogen klaar. Kies daarbij voor gecertificeerde banden. Hijsenhefshop.nl verkoopt bijvoorbeeld alleen EKH-gecertificeerde hijsbanden van polyester, met een dubbele bandlaag en dubbel gestikte, versterkte lussen. Houd per band bij wanneer de volgende keuring nodig is. Zo raakt geen enkele band ongemerkt over datum.
Breng je de last, het draagvermogen en de keuring vooraf goed in kaart? Dan hijs je veiliger en voorkom je onnodige uitval op het project.
Unsplash