Buitenschermen verdienen een plek in het installatieontwerp

Rond nieuwe gebouwen verschijnen vaker schermen in de buitenruimte. Bij de slagboom van een parkeergarage of bij de laadplekken van een distributiecentrum hangt een scherm waarmee bezoekers zich melden of chauffeurs instructies krijgen. Toch komen zulke onderdelen vaak pas laat in beeld, als de gevel al getekend is en de leidingen al liggen.

Dat is jammer, want een buitenscherm vraagt meer dan een stopcontact en een beugel. Het moet in fel daglicht leesbaar blijven en jarenlang tegen weer en wind kunnen. Een kantoormonitor die achteraf in een kastje wordt gezet, haalt dat zelden en zorgt na de oplevering voor klachten en extra servicebezoeken.

Wie vroeg in het project wil weten wat er op de markt is, kan kijken naar Beetronics outdoor monitoren en vergelijkbare modellen van andere fabrikanten. Zo zie je welke eisen gangbaar zijn en kun je die meenemen in het bestek. Daarmee voorkom je dat de installateur op de bouwplaats moet improviseren.

Het scherm begint bij de tekening

Bepaal in de ontwerpfase waar elk scherm komt en wie het gebruikt. Een bezoeker bij de ingang kijkt anders dan een chauffeur die vanuit zijn cabine een code intoetst. De kijkhoek en de stand van de zon op die plek bepalen samen of het scherm straks prettig werkt.

Leg ook vast hoe het scherm wordt ingebouwd. Een model dat vlak in een zuil of gevelpaneel valt, oogt rustig en is lastiger te beschadigen dan een scherm op een losse arm. De uitsparing moet dan wel op de millimeter kloppen, dus de maatvoering hoort in de tekening en niet in een later meerwerkvoorstel.

Vergeet de route van de kabels niet. Voeding en data moeten droog en bereikbaar de gevel in, met ruimte voor onderhoud achter het scherm. Een korte afstemming tussen de elektrotechnisch installateur en de gevelbouwer scheelt hier veel gedoe.

Licht en weer bepalen de keuze

Buiten is het daglicht vele malen feller dan in een kantoor. Een gewoon scherm valt dan weg tegen de omgeving, waardoor gebruikers met een hand boven de ogen staan te turen. Schermen voor buiten hebben daarom een veel hogere helderheid en een mat oppervlak dat minder spiegelt.

In de avond draait dat om. Een scherm dat overdag goed leesbaar is, kan in het donker verblinden of storend licht geven richting woningen. Een dimbare helderheid lost dat op en sluit aan bij de aandacht voor lichthinder in de omgeving.

Daarnaast moet de behuizing tegen een stootje en tegen het weer kunnen. Regen en temperatuurwisselingen tussen vriesnacht en zomermiddag horen bij een buitenplek. Vraag de leverancier hoe het scherm daartegen is beschermd en hoe de afdichting rond de montage is geregeld.

Beheer na de oplevering

Een gebouw gaat tientallen jaren mee, een scherm meestal niet. Daarom loont het om te kiezen voor een type dat lang leverbaar blijft. Valt er over een paar jaar een scherm uit, dan past het nieuwe exemplaar in dezelfde uitsparing zonder dat de zuil open moet.

Neem buitenschermen ook op in het onderhoudsplan. Een vaste controle op vuil en schade voorkomt dat een slagboom of meldpunt plotseling stilvalt. Voor de beheerder van het gebouw is dat een kleine moeite met een groot effect.

Tot slot helpt het om bij de oplevering de gegevens van elk scherm vast te leggen. Type en leverancier horen in het revisiedossier, zodat een volgende installateur snel weet wat er hangt. Zo blijft de buitenruimte ook na jaren goed bruikbaar voor iedereen die er komt.