Mogelijke misstanden met Wkb: ‘Er zijn projecten gereed gemeld, terwijl die aantoonbaar niet zijn opgeleverd’

Thomas van Belzen
Thomas van Belzen
21 september 2026
3 min

De schorsing van vier kwaliteitsborgers op woningbouwprojecten hing al maanden in de lucht. Dat zegt Wico Ankersmit, directeur van de Vereniging Bouw en Woningtoezicht Nederland, in de nieuwste aflevering van de podcast Bureau Stoer. “Jammer dat ze nu pas hebben ingegrepen.”

De Nederlandse bouw is de afgelopen weken opgeschrikt door de schorsing van 4 kwaliteitsborgers. De bouw en oplevering van ruim 1200 woningen is daardoor vertraagd. Ankersmit zegt in Bureau Stoer dat hij deze bui al langer zag hangen. Sinds de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) begin 2024 is ingevoerd, ontving hij 40 tot 50 dossiers van mogelijke misstanden of meldingen die zijn wenkbrauwen deden fronzen.

“Ik ben blij dat er eindelijk is ingegrepen”, zegt Ankersmit in de podcast. “Of er eerder had moeten worden ingegrepen? Misschien wel. Al wil ik wel benadrukken dat er ook veel kwaliteitsborgers zijn die alles wel netjes volgens de regels doen. Helaas lopen er echter ook cowboys rond die het niet zo nauw nemen met het woordje kwaliteit.”

Luister en kijk direct naar Bureau Stoer of lees hieronder verder

 

In de podcast gaat de ‘toezichthouder der toezichthouders’ uitgebreid in op verschillende meldingen. Zo zouden er projecten zijn gereed gemeld, terwijl de bouw daarvan aantoonbaar nog niet is afgerond. Ook zouden er foto’s in dossiers terecht zijn gekomen die totaal niet representatief zouden zijn voor een project. Bij weer andere dossiers, waren kwaliteitsborgers nooit op de bouwplaats geweest, terwijl zij daar wel een oordeel over moeten vellen.

Ankersmit is nooit een uitgesproken fan geweest van de Wkb. Nog altijd vraagt hij zich hardop af wat de meerwaarde ervan is. “We hebben ons als vereniging altijd al afgevraagd hoe onafhankelijk het stelsel is georganiseerd. De afgelopen weken hebben ons in elk geval geleerd dat er een aantal kwetsbaarheden zijn.”

Vrienden met een bouwbedrijf

Al jaren wordt Ankersmit de kerstkalkoen van de Wkb genoemd, omdat de wet hem en alle gemeentelijke toezichthouders deels overbodig maakte. Volgens hem is dat echter niet de reden dat hij kritisch is. “Ik ben kritisch vanuit mijn gevoel. Ik heb veel vrienden die een bouwbedrijf hebben en ken een hoop mensen die bezig met bouwen als opdrachtgever. Dus ik bekijk het echt vanuit de bril van doet dit de kwaliteit van de bouw echt goed.”

Vandaag (dinsdag) buigt de rechtbank zich over een van de kwesties. Hij durft geen uitspraak te doen over de uitkomst, maar vermoedt dat er genoeg bewijsmateriaal is tegen de geschorste partij om de schorsing in stand te houden.

Nederland telt ongeveer 70 kwaliteitsborgers, onder zes verschillende soorten kwaliteitsinstrumenten. Dat op zichzelf is volgens Ankersmit geen probleem. Wel maakt hij zich zorgen over ‘de onderkant van de markt’ en partijen die voor steedse dezelfde vaste prijzen zeggen kwaliteit te kunnen leveren en garanderen.

Uitbreiding wet

Inmiddels zijn er Kamervragen gesteld over de situatie. Voorstanders van de Wkb dringen intussen al langer aan op een uitbreiding van de wet. Nu geldt de wet alleen voor nieuwe grondgebonden woningen. Ankersmit hoopt dat het daar voorlopig bij blijft. “Ik moet er toch niet aan denken dat er straks een kwaliteitsborger wordt geschorst die een ziekenhuis, hotel of theater aan het borgen is. Dan is de maatschappelijke impact nog veel groter.”

Resteert de vraag wat er moet gebeuren met geschorste projecten. Kan een andere kwaliteitsborger zo’n project zomaar overnemen? Ankersmit plaatst daar zijn kanttekeningen bij.

Benieuwd naar het hele verhaal? Luister hier naar de nieuwste aflevering van de podcast Bureau Stoer. De aflevering is ook te zien via YouTube

Lees ook 
Is Wkb klaar voor gestapelde woningbouw?
Meer afleveringen van Bureau Stoer

‘Het elektriciteitsnet efficiënter maken kán niet zonder gelijkstroom’

‘Het elektriciteitsnet efficiënter maken kán niet zonder gelijkstroom’

Lees meer Pijl naar rechts icoon
Thomas van Belzen

Thomas is sinds 1 september 2025 hoofdredacteur Bouw & Installatie bij de Jaarbeurs. Daarvoor werkte hij bijna 20 jaar als (onderzoeks)journalist en podcastmaker en bij vakblad Cobouw. Hij schreef het boek Duurzaamheidsoorlog en was onder meer presentator van video-serie The Fixers en het Cobouw Café, een rondreizende talkshow.

Whitepapers

Innovatie in uitvoering: industrieel bouwen

Wees voorbereid op de bouwplaats van de toekomst.

Resultaatgericht Samenwerken (RGS).

RGS is een gestructureerde methode die vastgoedprofessionals direct ondersteunt bij kwaliteitsverbetering, kostenefficiëntie en verduurzaming.

Vijf tactieken voor meer productiviteit van field service teams

Digitale tools liggen aan de basis van een geslaagde digitale transformatie. Hoe werkt dat in de praktijk?