Deze week neemt expeditieleider Marjet Rutten je mee naar de sloopplaats, waar onder het puin zomaar grondstof voor nieuw beton tevoorschijn komt.
Beton is nog altijd de liefdesbaby van de bouw. Sterk, veelzijdig en overal beschikbaar. Maar er kleeft een stevig klimaatprobleem aan: wereldwijd is beton verantwoordelijk voor ongeveer 8 procent van de CO₂-uitstoot.
Terwijl op vastgoedbeurs Provada deze maand 21 ontwikkelaars afspraken maakten om meer CO₂-arm beton toe te passen, laat een Nederlandse innovatie zien dat verduurzaming soms letterlijk in het puin ligt. Bij Freement zien ze oud beton niet langer als afval, maar als grondstof voor nieuw hoogwaardig beton.
Van sloopafval naar grondstoffenfabriek
De bouwsector staat voor een dubbele uitdaging: minder CO₂ uitstoten én zuiniger omgaan met schaarse grondstoffen. Juist daarom krijgt circulair beton steeds meer aandacht.
Met behulp van de zogeheten Smart Liberator wordt gesloopt beton niet simpelweg vermalen tot funderingsmateriaal, maar zorgvuldig uit elkaar gehaald. Zand, grind en zelfs niet-gehydrateerde cementdeeltjes worden teruggewonnen en opnieuw ingezet voor de productie van hoogwaardig beton.
Dat is een belangrijke stap vooruit. Traditioneel eindigt beton vaak in een vorm van downcycling, bijvoorbeeld als puin onder de weg. Hier ontstaat juist een volwaardige vervanger voor nieuwe grondstoffen.
De resultaten zijn opvallend: het proces levert een CO₂-reductie op van ongeveer 63 procent ten opzichte van traditioneel beton. Bovendien draait de installatie op zonne-energie en wordt regenwater gebruikt in het productieproces.
Op een moment dat de sector via het Betonakkoord mikt op 70 procent CO₂-reductie in 2030, laat deze technologie zien hoe circulariteit concreet kan worden georganiseerd.
Het overlevingspakket van Smart Liberator
- Slimme scheidingstechnologie
- Beton wordt gescheiden in zand, grind en cementbestanddelen.
- Hierdoor blijven hoogwaardige grondstoffen behouden.
- Geen downcycling maar recycling
- Het materiaal wordt opnieuw ingezet in volwaardig nieuw beton.
- Dat vermindert de behoefte aan primaire grondstoffen.
- 63 procent minder CO₂-uitstoot
- Door hergebruik van bestaande materialen daalt de klimaatimpact aanzienlijk.
- Productie op zonne-energie
- De installatie draait grotendeels op hernieuwbare energie.
- Dat verlaagt de uitstoot van het recyclingproces zelf.
- Gebruik van regenwater
- Ook waterverbruik wordt meegenomen in het circulaire ontwerp.
- Een voorbeeld van integraal verduurzamen.
Survivaltip
De echte doorbraak zit niet alleen in de techniek, maar vooral in de keten eromheen. De afspraken die ontwikkelaars recent op Provada maakten, laten zien dat de vraag naar circulair en CO₂-arm beton groeit. Dat is cruciaal, want zonder opdrachtgevers die het materiaal daadwerkelijk uitvragen, blijft zelfs de slimste innovatie steken in de pilotfase.
Toch ligt de grootste uitdaging eerder in het proces. Circulair beton begint namelijk niet bij de recyclinginstallatie, maar bij het gebouw dat wordt afgebroken. Te vaak gaat de sloophamer erin zonder vooraf na te denken over welke materialen behouden en teruggewonnen kunnen worden.
De les voor de sector: behandel gebouwen van vandaag als de grondstoffenbank van morgen. Hoe slimmer we slopen en inzamelen, hoe waardevoller de materialen die terugkomen in de bouwketen.
Over Expeditie Slim Bouwen
Bouwen is als overleven in een jungle van regels, ambities en problemen. In Expeditie Slim Bouwen neemt Marjet Rutten je elke week mee naar een grensverleggende plek of locatie waar ze alle obstakels en beren op de weg overwonnen hebben. Heb je ook een bijzondere plek die je onder de aandacht wil brengen, mail dan naar de redactie.
Rutten is vanaf 1998 werkzaam in de branche en wil bijdragen aan een dynamische, succesvolle bouwsector. Naast haar werk voor Building Balance is ze actief als Gideon en in vele beoordelingscommissies en jury’s van de overheid, waar ze onder meer oordeelt over de marktkansen van geplande product- en procesinnovaties. Haar laatste boek ‘Van Baksteen naar Blockchain’ over ontwikkelingen in de sector richting 2040 kun je hier bestellen. Meer inspiratie over ontwikkelingen in onze sector? Kijk op www.debouwin2040.nl
